«Электроұйқы» (Электросон) – бұл ресейлік және кеңестік физиотерапия мектебінде кеңінен танымал, нейротропты терапияның бір түрі. Төменде сіз сұраған барлық бағыттар бойынша толық ақпарат берілген:
---
1. Ойлап шығарылу және қолданылу тарихы
Электроұйқы әдістемесінің негізі 1902 жылы француз ғалымы Ледикпен қаланған. Ол алғаш рет импульстік токтың жануарларға ұйықтататын әсері бар екенін дәлелдеді.
Алайда, бұл әдісті клиникалық тұрғыда жетілдіріп, медициналық аппарат деңгейіне жеткізген кеңестік ғалымдар (Г.С. Календаров, Е.И. Левицкая) болды. 1940-шы жылдардың аяғы мен 1950-ші жылдардың басында Мәскеуде алғашқы «Электросон» аппараттары құрастырылып, психиатрия мен неврологияда белсенді қолданыла бастады. Кейінірек бұл әдіс бүкіл КСРО және Шығыс Еуропа елдеріне таралды.
---
2. Техникалық сипаттамасы
Қазіргі таңда «Электросон-ЭС-10-5» немесе соған ұқсас заманауи сандық модельдер қолданылады.
Ток түрі: Төмен жиілікті импульстік тұрақты ток.
Импульс формасы: Тік бұрышты (прямоугольный).
Жиілік (Frequency): 1-ден 160 Гц-ке дейін (аурудың түріне қарай реттеледі).
Ток күші: 1-ден 10 мА-ге дейін (өте әлсіз, адамға қауіпсіз).
Экспозиция: 20 минуттан 60 минутқа дейін.
---
3. Медициналық көрсеткіштері (Қандай жағдайда тағайындалады?)
Бұл әдіс «мидың релаксациясы» қажет болған жағдайлардың бәрінде тиімді:
Орталық жүйке жүйесі: Невроздар, созылмалы шаршау синдромы, ұйқының бұзылуы (инсомния), эмоционалды тұрақсыздық.
Кардиология: Гипертонияның 1-ші және 2-ші сатылары, жүректің ишемиялық ауруы.
Асқорыту: Асқазан мен он екі елі ішектің ойық жарасы (психосоматикалық фактор болғанда).
Эндокринология: Зат алмасудың бұзылуы, гормоналды дискомфорт.
Басқалар: Травмадан кейінгі энцефалопатия, фантомды ауырсынулар, бронх демікпесі.
---
4. Қарсы көрсетілімдер (Кімге болмайды?)
Электроұйқы миға тікелей әсер ететіндіктен, келесі жағдайларда тыйым салынады:
Көз аурулары: Катаракта, глаукома, торлы қабықтың ажырауы, миопияның жоғары дәрежесі.
Жүйке жүйесі: Эпилепсия (ток ұстама шақыруы мүмкін).
Кардиология: Жүрек ырғағының ауыр бұзылыстары, кардиостимулятордың болуы.
Жалпы: Дене қызуының көтерілуі, қатерлі ісіктер, бет терісіндегі металл бөлшектер (оқ сынықтары және т.б.).
---
5. Қолдану тәртібі (Емшара қалай өтеді?)
Емшара арнайы тыныш, жарығы бәсеңдетілген бөлмеде өткізіледі:
1. Дайындық: Пациент кушеткаға жайғасып, киімін шешпей-ақ ыңғайлы жатады.
2. Электродтарды қою: Арнайы резеңке маска кигізіледі. Екі электрод (катодтар) көз айналасына (көзді жұмып, қабаққа), ал қалған екі электрод (анодтар) желке тұсына (мастоидальды өсіндіге) қойылады.
3. Тоқты реттеу: Маман тоқты ақырындап қосады. Пациент көз тұсында жеңіл діріл немесе "құмырсқа жүгіргендей" сезімді сезінуі керек. Ауырсыну болмауы тиіс.
4. Ем барысы: Пациент көбінесе сеанс кезінде терең ұйқыға кетеді. Бұл — қалыпты жағдай және емнің тиімділігін арттырады.
5. Курс: Әдетте 10-15 сеанс тағайындалады.
---
Қорытынды
Электроұйқы — бұл мидың өзін-өзі қалпына келтіру тетіктерін іске қосатын қауіпсіз әдіс. Ол тек «ұйықтату» үшін емес, мидың электрохимиялық тепе-теңдігін реттеу үшін қолданылады.
Бұл ақпарат сізге емханадағы жұмысқа немесе жеке емделу мақсатына қажет пе? Егер нақты бір ауру бойынша әсерін білгіңіз келсе, сұраңыз.
